Toerist worden in eigen stad

In de zomer zijn ze altijd te herkennen in onze stad: de toeristen. Ze verbazen zich over van alles, duiken shops in en slenteren vooral onbekommerd als kuddedieren langzaam door de stad. Lekker veel foto’s maken van een stad die niet van hen is. Dit terwijl de werkende Nederlandse belastingbetaler al slalommend om hen heen fietst, op weg naar een overvol terrasje voor een beetje zon [2]. Utrecht tracht eveneens de stad zo aantrekkelijk mogelijk te maken voor deze twee tegenstrijdige markten, de inwoner en de toerist. Voor de toerist is gedurende de afgelopen jaren het aantal AirBnB-overnachtingen verdubbeld [1] en hier wil Utrecht natuurlijk slim op inspelen, vooral met de komst van de Tour de France die in 2020 in Utrecht van start gaat [3]. De aanpak van Utrecht, in vergelijking met Amsterdam, is het investeren in cultuur en musea. De gemeenteraad weet gelukkig waar het budget aan gespendeerd moet worden en voor de oplettende inwoner en bezoeker van de stad gaat dat niet onopgemerkt. Achter alle keuzes en onderwerpen die gekozen zijn zit echter meer dan alleen een leuk ‘toeristisch fotomomentje’. Het zijn plaatjes zonder context en herinneringen die ook gauw weer vergeten zijn…

Moderne Kunst

Sinds de komst van de nieuwe Vredenburg, Tivoli en de nieuwe aaneengesloten gracht zien we steeds meer ‘symbolen’ verschijnen die niets met de stad te maken hebben. Zoals de 5 ton zware en 11 meter hoge blauwe walvis die zo prominent voor Tivoli en de poort van Hoog Catharijne een plek heeft veroverd. De kunstenaar wilde met het kunstwerk aandacht vragen voor de ‘plasticsoep’ in de oceanen, om mensen na te laten denken over hoe we met ons afval en plastic omgaan. “Een echt groot probleem dat we normaal gesproken niet zien” volgens Marleen van Rijswick, hoogleraar Europees en Nationaal Waterrecht. Dit soort acties en quotes zijn allemaal leuk en aardig, maar vergeten we niet één belangrijk detail? Iets waar de slapende toerist en makke Utrechter makkelijk omheen fietsen? Namelijk dat rond de 95% van alle plasticvervuiling in de oceanen uit acht rivieren in Azië komen en uit twee rivieren in Afrika [5]. Zou zo’n mooie blauwe plastic walvis niet beter daar een ‘statement’ kunnen maken? Dit is misschien makkelijker gezegd dan gedaan, maar als de insteek ‘bewustwording’ is, dan zouden dat soort feiten ook ter tafel moeten komen.

Een ander voorbeeld is het standbeeld van Ernesto Che Guevara dat sinds kort op de Croeselaan is verschenen. Ook hier fietst de vrolijke Utrechter langs, naast alle andere postmodernistische ‘kunstwerkjes’ op de route, maar het roept weinig vraagtekens op bij de gemiddelde passant. Buurtbewoners hebben weinig invloed op wat er gebeurt in hun wijken en een enkeling maakt zich zorgen over wie hij daadwerkelijk was, waar hij voor stond, wat zijn daden waren, en vooral waarom zo’n standbeeld voor de deur geplaatst is. Met wat simpele zoekopdrachten kunnen we dit weer in context plaatsen. Samenvattend: Che Guevara en zijn marxistische regime stond compleet tegenover alle Nederlandse waarden zoals we ze toen en nu kennen. Een enkele bezwaarbrief heeft de gemeenteraad al binnen gekregen, alleen is het jammer om te horen dat het komt van een groep vluchtelingen uit Cuba die hier bezwaar tegen maakt [6]. Niet de dromende Utrechter. Hoewel de gemeente hier nog geen antwoord op heeft gegeven, willen ze toch iedereen geruststellen want er komt nog een ‘bordje met informatie’ [7]. Ondertussen maakt de gemeente vermoedelijk nog meer ruimte voor andere leuke standbeelden die totaal geen relatie hebben met Utrecht en moeten inwoners die dit niet snappen zich niet zo aanstellen [8]. Om de ironie compleet te maken: het standbeeld staat mooi tegenover de Rabobank en is hij zelf hedendaags een figuur geworden van het kapitalisme [8]! Dus bestel je T-shirts nu het nog kan! En ook de stickers, mugs, lighters, hoodies, key chains, wallets, baseball caps, toques, bandanas, tank tops, club shirts, couture bags, denim jeans en herbal tea. We zijn tegenwoording allemaal toch toeristen?

Collectieve blanke schuld

Het is misschien ook allemaal niet raar als je weet wie er in de gemeenteraad zitten [10]. De Utrechters stemmen hier immers zelf voor [11]. De focus en het budget liggen nu eenmaal op cultuur, diversiteit en vooral ‘stof tot nadenken’ over allerlei belangrijke sociale zaken. Zoals het Centraal Museum je zal vertellen hoe je moet denken of wat voor soort onderbroek je moet dragen. Vooral het ‘witte mannelijke’ perspectief moet veranderd worden [12]! Dit begon al in 2016 met de komst van het fictieve ontwerp van een monumentaal marmeren standbeeld van een gevallen witte man die de bezoeker vraagt ook zijn eigen machtspositie te heroverwegen; namelijk het einde van de westerse hegemonie. Uiteraard kwam dit standbeeld er niet, maar het Neude heeft weken lang plaats moeten maken voor deze nepkunstbouwkeet met dergelijke leuzen en niemand bekommerde zich erom [13]. Terrasjesseizoen was toch nog niet begonnen…

Het lot van de ‘echte Utrechter’

Maar wie is nu de echte Utrechter? Wie mag het liedje ‘Boven op de Dom Utreg m’n stadje’ nog zingen? Gemeente Utrecht probeert niet te worden als Amsterdam, maar als we kijken naar de bevolking dan is deze in enkele decennia voor meer dan een derde vervangen door niet-Utrechters [14]. Complete wijken zijn al langzaam omgetoverd in ‘multiculturele’ projecten, zoals Kanaleneiland, Lombok, Overvecht en Ondiep. De bittere realiteit van deze wijken zal de toerist nooit meemaken. De kracht van diversiteit is blijkbaar angst, verdeling, branden, steekpartijen, inbraken, drugs en witwaspraktijken [15]. Of bestolen worden van je uitrusting en pizza’s kan natuurlijk ook tijdens de klopjacht op onze terrorist-tramschutter [16]. Onze nieuwe buren maken zich gelukkig wel druk om allerlei zaken. Ze hebben immers toch voldoende vrije tijd om van bijstand en/of andere uitkeringen te leven en komen op voor hun medebuurtbewoners [17]. Ondertussen ontvluchten ‘echte’ Amsterdammers en Hagenezen hun eigen stad [18]! Ik zou zeggen: welkom in Utrecht! Neem je kinderen mee, en stel ze vooral niet bloot aan al deze invloeden [19].

De vraag is nog steeds niet beantwoord. Is Utrecht dan Utrecht nog wel? Had het ook anders kunnen zijn [20]? Ach, waar maken we ons druk om? Alles went wel, toch? Net zoals die prachtige culturele gebedsoproepen in Lombok [21]. Of het zwerfafval, geluidsoverlast, de hakbijlen, granaten, kogels, vergismoorden en wat dies meer zij [22]. Dit is allemaal onderdeel van het wonen in een levende stad. Met al deze spanning en sensatie, is toerist zijn in eigen stad en foto’s maken nog zo erg nog niet? Nog maar een paar jaar werken, belasting afdragen, en dan vertrekken we met z’n allen naar een andere buurt met meer ‘echte’ Nederlanders. Zullen we onze nieuwe buren dan ook welkom heten als we verhuizen naar een beschermd dorpje net buiten de grote boze stad? Want volgens het CBS krijgen 3e generatieallochtonen toch een Nederlands paspoort en tellen ze gewoon als autochtoon mee in de statistieken. Hier zal vast in Utrecht het dreigingsniveau van de Rijksoverheid van dalen [23].

[1] https://www.metronieuws.nl/nieuws/dossier/2018/03/verplaatst-de-rolkoffertoerist-zich-naar-utrecht
https://www.utrecht-monitor.nl/economie-inkomen/economie/toerisme
[2] https://www.ad.nl/utrecht/utrechtse-binnenstad-vooral-overspoeld-door-utrechters-en-niet-door-toeristen~a2e4fb4f/
[3] https://www.rtvutrecht.nl/nieuws/1935948/startdatum-vuelta-bekend-etappes-in-utrecht-op-14-en-15-augustus-2020.html
[4] https://www.ad.nl/utrecht/immense-walvis-op-weg-naar-utrecht~a2a63f24/
https://www.duic.nl/algemeen/plastic-walvis-utrechtse-singel-trekt-heel-veel-bekijks/
[5] https://bigthink.com/strange-maps/these-10-rivers-carry-95-of-all-plastic-into-the-ocean
https://www.scientificamerican.com/article/stemming-the-plastic-tide-10-rivers-contribute-most-of-the-plastic-in-the-oceans/
https://blog.education.nationalgeographic.org/2017/11/06/just-10-rivers-contribute-up-to-95-of-river-based-ocean-pollution/
[6] https://www.ad.nl/utrecht/gevluchte-cubanen-standbeeld-che-guevara-in-utrecht-moet-weg~a12bfbfd/
[7] https://www.rtvutrecht.nl/nieuws/1907958/utrecht-che-guevarastandbeeld-moet-kunnen-maar-wel-met-infobordje.html
[8] https://www.ad.nl/utrecht/standbeeld-van-che-guevara-in-utrecht-kunst-of-miskleun~a9bdecc2/
[9] http://www.independent.org/news/article.asp?id=1535
[10] https://www.utrecht.nl/bestuur-en-organisatie/gemeenteraad/wie-zit-er-in-de-raad/
[11] https://www.duic.nl/politiek/verkiezingen-utrecht-opkomst-hoger-dan-vier-jaar-geleden/
https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/utrecht-stevent-af-op-links-college-groenlinks-streeft-d66-nipt-voorbij~bcadc331/
https://www.ad.nl/utrecht/groenlinks-in-negen-van-de-tien-utrechtse-wijken-grootste-partij~a229d1b7/
[12] https://www.centraalmuseum.nl/nl/tentoonstellingen/moed-wat-niet-gezien-wordt
https://www.uu.nl/agenda/tentoonstelling-moed-wat-niet-gezien-wordt
[13] https://driesverhoeven.com/project/sic-transit-gloria-mundi/
[14] https://allecijfers.nl/ranglijst/hoogste-percentage-allochtonen-van-gemeenten-in-utrecht/
[15] https://www.rtvutrecht.nl/nieuws/1829754/onrust-in-kanaleneiland-mijn-vrienden-durven-niet-meer-op-visite-te-komen.html
https://www.ad.nl/utrecht/drugsfamilie-in-hoger-beroep-na-jarenlange-celstraffen~aab758e2/
[16] https://www.ad.nl/utrecht/journalisten-in-kanaleneiland-werden-bestolen-en-kregen-pizza-na-aanslag-in-utrecht~add7dcc7/
https://www.parool.nl/nederland/voorarrest-gokmen-t-met-90-dagen-verlengd~b9252630/
https://foreignpolicy.com/2019/03/25/the-netherlands-luck-is-running-out/
[17] https://www.geenstijl.nl/5147223/filmpjes-is-dit-excessief-politiegeweld/
https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2255954-miljoenen-aan-buitenlands-bezit-verzwegen-bij-aanvraag-uitkering.html
https://www.telegraaf.nl/nieuws/2705810/amper-controle-zwendel
[18] https://tpo.nl/2019/01/02/grote-steden-groeien-door-immigratie-autochtonen-verdrongen-uit-eigen-stad/
[19] https://www.volkskrant.nl/kijkverder/v/2019/de-wijk-wordt-witter-de-school-niet/
[20] https://www.ad.nl/utrecht/is-utrecht-nog-utrecht-dit-vinden-vier-echte-utrechters~aff0d029/
[21] https://www.ad.nl/utrecht/geluid-gebedsoproep-ulu-moskee-leidt-tot-100-klachten~ac239765/
[22] https://www.metronieuws.nl/in-het-nieuws/2018/09/hoe-is-het-om-in-een-probleemwijk-te-wonen
https://www.crimesite.nl/handgranaten-gevonden-in-amsterdam-en-utrecht/
https://www.ad.nl/utrecht/fatale-schietpartij-in-utrechtse-kanaalstraat-daders-op-de-vlucht~a1b6a74d/
https://www.rtvutrecht.nl/nieuws/1911322/schietincident-in-utrechtse-wijk-ondiep-aardbeistraat-weer-open-na-onderzoek.html
[23] https://www.nctv.nl/organisatie/ct/dtn/index.aspx